sobota, 14 maja 2011

Zapomniane miasto Ozyrysa

"Powstań, odwróć się, Ozyrysie, to ja Izyda, przybyłam, aby cię zabrać i dać serce twemu ciału. Pozbieraj swe kości, zbierz swe członki, wybiel twe zęby, zrzuć proch, który jest na tobie"

Abydos- jedno z najbardziej znanych stanowisk archeologicznych, w niewielkiej odległości od Luksoru, 50km na południe od Sohag. Najświętsze miejsce dla starożytnych Egipcjan, to właśnie tam odnaleziono groby I i II dynastii ( pobliskie Umm el-Quaab) a także świątynie królów Pepi I, Ahmose I, Seti I i Ramzesa II, zaś w czasach XVIII dynastii odrestaurowano grób faraona Dżera (On, który przychodzi z pomocą). Abydos znane było z kultu Ozyrysa, i uważano, że to właśnie tam znajduje się miejsce jego pochówku. Stało się punktem końcowym pielgrzymek a każdy Egipcjanin chciał być pochowany w sąsiedztwie wspaniałego bóstwa. Ścisły związek ma tutaj mit o Ozyrysie i Izydzie- skracając jak to tylko możliwe: żądny władzy Set zabija męża Izydy i ćwiartuje jego zwłoki na 14 części, rozrzucając je po całym Egipcie. Zrozpaczona ale i zdeterminowana kobieta, przemierza kraj w ich poszukiwaniu, by następnie ożywić ciało męża i zapewnić mu wieczne panowanie. 


źródło:http://pl.wikipedia.org

Z miastem związane jest także pojęcie „bramy w Zaświaty”, która to umiejscowione jest na płaskowyżu u wylotu skalnej doliny zaś na predynastycznym cmentarzu odkryto grób Króla Skorpiona. Już samo to zachęca do odwiedzin, czemu więc Abydos nie jest zbyt popularne wśród turystów? Tego nie wiem. Wiem natomiast, że jest to z pewnością miejsce , do którego zamierzam zawitać.

źródło:http://sacred-destination.com

Świątynia Seti I
Wielka Świątynia Abydos

W świątyni tej znajduje się słynna Lista Królów z Abydos- spis władców w postaci reliefu. Imiona 76 władców (od Menesa po Seti I, niestety brakuje tam postaci niezwykle ważnych: Echnatona oraz Hatszepsut) ułożone są chronologicznie. Prócz tego podziwiać można najlepiej zachowane malowidła i teksty z XVIII dynastii.

źródło:http://pl.wikipedia.org

Świątynia ma kształt litery L i zbudowana została z białego marmuru, wejście od strony północnej zaopatrzone jest w bardzo już zniszczony pylon i dziedziniec. Naprzeciw znajduje się 12 filarów ukazujących Ramzesa II witającego różne bóstwa.

źródło:http://heritage-key.com
źródło:http://blogs.bootsnall.com

Za salą kolumnową umiejscowione są sanktuaria odpowiadające poszczególnym bóstwom: Seti I, Ptah, Re-Herakhte, Amon, Ozyrys, Izyda i Horus. Wszystkie, (prócz dedykowanej Ozyrysowi) posiadają charakterystyczne  ślepe wrota  oraz fałszywe sklepienia, wycięte z prostokątnych płyt.

Sala kolumnowa (hypostylowa) pełna jest pięknych reliefów, płaskorzeźb i kolorowych malowideł ukazujących związki Seti I z bogami. Spoglądając w górę, zobaczymy twór zwany „helikopterem z Abydos”- wynik erozji i nakładania się kartuszy na siebie. Wschodnia część sali wykonana jest z piaskowca zaś reszta to twory wapienne. Po lewej stronie znajdują się 2 wejścia: do sali Sokar ( z głową sokoła) i Nefertuma (człowiek-lew, zwieńczony kwiatem lotosu), w tej drugiej, ze względu na brak oświetlenia, przydatna będzie latarka. Kolejne wejście prowadzi do salki z Listą z Abydos (prawa ściana). Korytarzem dojdziemy do sali świętych barek, miejsca składania ofiar.

źródło:http://www.britannica.com
http://www.britannica.com

Dalej skierujemy się do pomieszczenia, w którym znajduje się wymalowana na ścianach historia objęcia władzy przez Ramzesa II- zauważyć tu można, że zawsze u jego boku stał ojciec, czuwając nad treningami i nauką przyszłego władcy.

Na końcu świątyni umiejscowiony jest Ozyrejon- pozostałość budowli utworzonej ze 100-tonowych bloków granitu. Prowadzi do niego specjalny tunel, gdyż miejsce to położone jest poniżej świątyni. Ciekawym jest fakt, iż przez większość czasu teren ten zalany jest wodą. Podobno to tam ukryta została głowa Ozyrysa i gdzie później spoczęła jego mumia, a także grób Seti I (cenotaf), który to następnie przeniesiony został do Doliny Królów.

źródło:http://davidicke.pl
źródła:
http://pl.wikipedia.org
http://sacred-destination.com
"Sztuka egipska" Lipińska Jadwiga

Powoli do przodu :)

Jak wspominałam wcześniej, jedną z rzeczy do załatwienia była Międzynarodowa Legitymacja Studencka...tak, piszę w czasie przeszłym, gdyż mam to już za sobą :) Dziś odebrałam na poczcie świeżutką kartę ISIC wraz z potwierdzeniem i ogólnymi warunkami światowego ubezpieczenia :)

Do przodu ruszyła również sprawa międzynarodowego prawka- dokumenty złożone, po odbiór zgłosić się mam 18.05 :) Teraz więc będzie już z górki :)

Ach...sprawa banku. Otóż posiadam konto w mBank'u- zadowolona jestem jak najbardziej, jednak (wielkie dzięki za info Monisiu ;) ) okazuje się, że muszę zgłosić fakt wyjazdu poza granice Unii Europejskiej- w przeciwnym razie, w trakcie prób logowania na swoje konto, podczas pobytu w Egipcie, zostanie ono zablokowane. Sytuacja sprawdzona i potwierdzona- mBank wymaga zgłoszenia wyjazdu, tylko w ten sposób uniknąć można nieprzyjemności związanych z blokadą środków na koncie.

W pracy coraz lepiej, zostało już niewiele do przekazania (moje obowiązki zostały rozdzielone pomiędzy 3 pracownikami ), wystarczy jeszcze wypisać urlop i tyle :)

W przyszłym tygodniu generalna próba pakowania- oj będzie wesoło. Lista rzeczy "niezbędnych" wciąż się powiększa, niestety limit bagażu nieubłaganie stoi w miejscu....

No i oczywiście wykupienie wycieczki- tak, tak, wciąż nic nie mamy i uparcie wstrzymujemy się do ostatniej chwili...trochę adrenalinki nie zaszkodzi :) Szykuje się natomiast zwiedzanie Warszawy- powinnam zawitać tam ok godz. 15 dnia 26.05, więc będzie sporo czasu na obejrzenie najistotniejszych punktów stolicy (kolejne podziękowania dla Moni, która zaoferował się na przewodnika :*).

Na chwilę obecną tyle. Niedługo dalszy ciąg relacji z emocjonujących przygotowań ;)

piątek, 13 maja 2011

Ramadan

źródło:www.7arab.com

Czym jest Ramadan? Często spotkać się można z określeniem „miesiąc pełen błogosławieństw”, jest to czas ścisłego postu, który powinien być oparty na wierze (eman), szczerości i oczekiwaniu nagrody od Allaha (ihtisab). Jest to czas niezwykle trudny, gdyż Muzułmanin musi powstrzymywać się od jedzenia i picia (choć nie tylko) od wschodu do zachodu słońca, co w tak „ciepłym” kraju jakim jest chociażby Egipt, jest naprawdę dużym wyzwaniem. Jak już wiemy, w kraju faraonów obowiązuje kalendarz księżycowy, co powoduje ruchomość większości świąt, stąd nie raz pojawiają się trudności w wyznaczeniu dokładnej daty rozpoczęcia postu. Tym razem jednak przypada on na 01.08.

 To jest miesiąc ramadan, w którym został zesłany Koran - droga prosta dla ludzi i jasne dowody drogi prostej, i rozróżnienie. Kogo z was zastanie ten miesiąc, to niech pości w tym czasie. A ten, kto jest chory lub w podróży, to przez pewną liczbę innych dni. Bóg chce dać wam ulgę, a nie chce dla was utrudnienia; chce, żebyście dopełnili tę liczbę i żebyście głosili wielkość Boga za to, że On poprowadził was drogą prostą. Być może, będziecie wdzięczni!
 شهر رمضان الذي أنزل فيه القرآن هدى للناس وبينات من الهدى والفرقان فمن شهد منكم الشهر فليصمه ومن كان مريضا أو على سفر فعدة من أيام أخر يريد الله بكم اليسر ولا يريد بكم العسر ولتكملوا العدة ولتكبروا الله على ما هداكم ولعلكم تشكرون
 (Qur’an 2:185)

Ramadan nie jest jedynie czasem powstrzymywania się od jedzenia i picia, nakłada on także obowiązek odpowiedniego zachowania (powstrzymywanie się od kłamstw, oszczerstw, nieszczerej modlitwy, stosunków seksualnych, walki, palenia, rozrywki itp.). Czyny unieważniające post to:

*umyślne jedzenie i picie
*umyślne zwymiotowanie
*menstruacja i okres po porodzie
*kroplówka
*stosunek płciowy

Czyny dozwolone również są określone:

*czyszczenie zębów miswak-iem
*płukanie ust i nosa
*pocałunki
*testy krwi i szczepienia
*próbowanie jedzenia (bez przełykania)
*polewanie głowy zimną wodą lub kąpiel rytualna (ghusl)

źródło:http://cityroom.blogs.nytimes.com 
 
Post rozpoczyna się od podjęcia intencji (niyyah) przed modlitwą fadżr. Zwolnienie z niyyah następuje tylko w momencie gdy Muzułmanin dowiaduje się o rozpoczęciu postu w ciągu dnia- powinien wtedy, niezależnie od wcześniejszych czynności/zachowań, rozpocząć post, pomijając intencję. 

Z Ramadanem związane jest także pojęcie sahur- błogosławionego posiłku (posiłek przed świtem). Dlaczego błogosławionego? Ponieważ stanowi ułatwienie dla poszczącego, zwiększa chęć do postu oraz odróżnia wyznawcę Islamu od Ludzi Księgi (Chrześcijanie, Żydzi), którym to jest on zabroniony.

Spożywajcie sahur, bo w sahur jest baraka (błogosławieństwa) [Buhari i Muslim]

Po zachodzie słońca następuje zakończenie dnia postu i rozpoczyna się posiłek Al Iftar- w tym miejscu wskazany jest pośpiech, który jest sunną (naśladowaniem) Wysłannika Allaha

Ludziom będzie wiodło się dobrze, dopóki będą wykazywać pośpiech przy zakończeniu postu dziennego [Buchari i Muslim]

http://blog.buzzintown.com

Zakończenie postu dziennego jest także momentem wypowiadania próśb (du'a) do Allaha.

Prośby trzech grup ludzi nie są odrzucane: du'a poszczącej osoby kiedy kończy dzieny post, du'a sprawiedliwego władcy-imama i du'a uciskanego [Tirmizi, Ibn Majah i Ibn Hibban]
 
Mahomet wypowiadał takie oto słowa:

Odeszło pragnienie i żyły ozdrowiały. Błogosławieństwo jest ustanowione, jeśli taka jest wola Allaha [Ahmad, Al Baihaqi]

Podczas Ramadanu, modlitwa nocna (tarawih) prowadzona jest w grupie- w przeciągu miesiąca, odczytywany jest cały Koran. Prócz tego zalecane jest także Al I'tikaf- odosobnienie w meczecie.

Noc Qadr (Noc Przeznaczenia)
Laylat al-Qadr uważana za najświętszą noc w roku, Muzułmanie wierzą, że właśnie w tę noc, Koran został objawiony po raz pierwszy.

Zaprawdę, zesłaliśmy go w Noc Przeznaczenia! A co cię pouczy, co to jest Noc Przeznaczenia? Noc Przeznaczenia - lepsza niż tysiąc miesięcy! Aniołowie i Duch zstępują tej Nocy, za pozwoleniem swego Pana, dla wypełnienia wszelkich rozkazów. Ona to pokój aż do pojawienia się żony porannej! 
إنا أنزلناه في ليلة القدر
وما أدراك ما ليلة القدر
ليلة القدر خير من ألف شهر
تنزل الملائكة والروح فيها بإذن ربهم من كل أمر
سلام هي حتى مطلع الفجر
(Qur’an 97:1-5)

Eid al Fitr
Trzydniowe święto na zakończenie Ramadanu. W Egipcie są to dni wolne od pracy, świętowanie rozpoczyna się od niewielkiego posiłku a następnie odbywa się modlitwa. Jest to czas odwiedzin rodziny, przyjaciół, ogólnego świętowania.

zdjęcie wygooglowane

Ważnym uczynkiem nagradzanym przez Boga jest nakarmienie poszczącego. Każdy powinien odpowiedzieć na zaproszenie na al-iftar a także zmówić du'a za gospodarza po zakończonym posiłku.

Ktokolwiek da poszczącemu cokolwiek, aby ten mógł przerwać post, otrzymuje takie samo błogosławieństwo jak osoba poszcząca i to nie zmniejsza w jakikolwiek sposób błogosławieństw tejże osoby [Ahmad i Tirmizi]

Kolejną rzeczą związaną z Ramadanem jest zapłata Zakat al Fitr (oczyszczenie, wzrost), jest obowiązkiem każdego muzułmanina i powinien zostać zapłacony przed modlitwą świąteczną. Jest aktem dobroczynności, przekazaniem określonej ilości pożywienia potrzebującym.

Post obowiązuje każdego wyznawcę Islamu, jednak są przewidziane sytuacje, gdy dana osoba zostaje z niego zwolniona:

*podróżny- jest to jego wyborem, czy będzie stosował się do postu, czy też nie
*osoby chore- u których post może przedłużyć lub pogłębić chorobę
*kobiety podczas menstruacji i okresu poporodowego
*osoby w podeszłym wieku
*kobiety w ciąży i karmiące piersią

zdjęcie wygooglowane 




źródła:
http://quran.com
"Post w Ramadanie" Muhammad al-Jibaly
"Moje pierwsze kroki w Islamie" Abdur Rahman Al-Sheha


środa, 11 maja 2011

Określoność gramatyczna

zdjęcie wygooglowane
 
W języku arabskim rzeczownikami określonymi są:

·         imiona, nazwy miejsc
·         zaimki
·         rzeczowniki tworzące pierwszą część konstrukcji dopełniaczowej
·         rzeczowniki w przypadku „wołacz”

Rzeczownik określony rozpoznać można dzięki obecności przedimka -al (ال), nie ulega on zmianie bez względu na rodzaj czy liczbę. -al ulega jednak zmianie, w zależności czy towarzyszy rzeczownikowi rozpoczynającemu się na literę słoneczną czy księżycową. Zacznę może od przedstawienia tego podziału:

Litery słoneczne:
 ت ، ث ، د ، ذ ، ر ، ز ، س ، ش ، ص ، ض ، ط ، ظ ، ن ، ل
l, n, Z, T, D, S, sh, S, z, d, dh, d, th, t
Litery księżycowe
أ ، ب ، ج ، ح ، خ ، ع ، غ ، ف ، ق ، ك ، ل ، م ، هـ ، و ، ي
y, w(o/u), h, m, l, k, q, f, gh, ayn, kh, H, j(g), b, alif

Jeżeli mamy do czynienia z literami księżycowymi, przedimek -al pozostaje bez zmian:

al-'ahwa- kawa القهوة
al-baab- drzwi الباب
al-aarabiyya- samochodu  العربية
al-gada- obiad الغدا
al-fondo- hotel  الفندق
al-mayya- woda  المية

Jeśli chodzi o litery słoneczne, zauważymy tu asymilację, przedimek „przejmuje” pierwszą literę wyrazu:

ash-shams- słońce الشمس
at
-taalib- student الطالب
id-duniya świat  الدنيا
in-noor- świetle النور
ir-raagil człowiek الراجل

W przypadku, gdy przed rzeczownikiem występuje partykuła la- (na pewno, w rzeczy samej), przedimek określony ulega modyfikacji: a zostaje usunięte (zarówno w formie pisemnej jak i w wymowie):

la- + al-gamar (księżyc)= la-l-gamar (z pewnością księżyc)
la- + ash-shams (słońce)= la-sh-shams (z pewnością słońce)

Pdobnie rzecz się ma z przyimkiem li- (dla, do, w celu) fi- (w, za, od, wg) bi- (poprzez)

li- + al-gamar= li-l-gamar (na księżyc)
li- + ash-shams= li-sh-shams
fi- + al-bahr= fi-l-bahr (w morzu)
bi- + al-gow= bi-l-gow (poprzez powietrze)

Arabski wykorzystuje przedimek określony również w odniesieniu do rzeczowników lub pojęć ogólnych:

bahebb al-aflaam al-agnabiyya- lubię filmy zagraniczne بحب الأفلام الأجنبية
as-salaam ahsan min al-harb- pokój jest lepszy niż wojna لسلام أحسن من الحرب

Na koniec rzeczowniki nieokreślone. Tu istotnym jest fakt, iż w języku arabskim nie używa się formy teraźniejszej czasownika „być”. Tak więc zdanie:

On jest inżynierem- będzie brzmiało- howwa mohandis- czyli dosłownie „on inżynier”
هو مهندس
Ona jest nauczycielką- heyya mudarrisa- „ona nauczycielka” هي مدرسة


W dzisiejszym słowniczku sposoby zwracania się do innych:

ya يا- słówko to wstawiamy przed imieniem , tytułem itp.
( izzayyak ya ahmed? ازيك يا احمد? )
efendim افندم - odpowiednik angielskiego sir/madam
hadritak [m]/hadritik [ż ] حضرتك - enta/enti jednak bardziej formalnie, z wyrazem szacunku, zwracając się np. do osoby starszej, szefa itp. W tym wypadku pomijamy słówko ya (Izzayy HaDritak? حضرتك ازي)
saaadtak/saaadtik سعدتك - jeszcze bardzie sformalizowane słowo hadritak/hadritik, dość rzadko stosowane
ustaaz/ustaaza استاذ/ استاذة - stosowane do zwracania się do osoby wykształconej
beih بيه i baahsa باشا – wyraz szacunku, również stosowane niezbyt często
habiibi/habibti حبيبتي- no to znają chyba wszyscy ;) ale na poważnie- jest to odpowiednik naszego „kochanie” ale jednocześnie „mój drogi/a”. Często stosowany pomiędzy członkami rodziny, w stosunku do dzieci i przyjaciół (również tej samej płci). Warto zapamiętać, że forma męska (habiibi), stosowana jest również w odniesieniu do kobiet.
madaam مادام- pani
aanesa آنسة- panna
hadrit iz-zaabit حضرة الظابط - coś jak „oficer”, ugrzeczniona forma zwracania się do policjanta